DRIE EN DERTIGSTE ZONDAG DOOR HET JAAR
+ Evangelie volgens Matteüs 25, 14-30
“Over weinig waart ge trouw. Ga binnen in de vreugde van uw heer”

In die tijd hield Jezus zijn leerlingen de volgende gelijkenis voor:
“Het zal met het rijk der hemelen zijn als met de man die bij zijn vertrek naar het buitenland zijn dienaars bij zich riep om hun zijn bezit toe te vertrouwen. Aan de een gaf hij vijf talenten, aan de andere twee, aan een derde een, ieder naar zijn bekwaamheid.
Daarna vertrok hij. Die de vijf talenten gekregen had, ging er terstond mee werken en verdiende er vijf bij. Zo verdiende ook degene die de twee gekregen had, er twee bij. Maar die dat ene had gekregen, ging een gat in de grond graven en het geld van zijn heer verbergen.
Een hele tijd later kwam de heer van die dienaars terug en hield afrekening met hen. Die vijf talenten gekregen had, trad naar voren en bood nog vijf talenten aan met de woorden: Heer, vijf talenten hebt gij mij toevertrouwd; ziehier, vijf talenten heb ik erbij verdiend. Zijn meester sprak tot hem: Uitstekend, goede en trouwe dienaar, over weinig waart ge trouw, over veel zal ik u aanstellen. Ga binnen in de vreugde van uw heer. Nu trad die van de twee talenten naar voren en zei: Heer, twee talenten hebt gij mij toevertrouwd; ziehier, twee talenten heb ik erbij verdiend. Zijn meester sprak tot hem: Uitstekend, goede en trouwe dienaar, over weinig waart ge trouw, over veel zal ik u aanstellen. Ga binnen in de vreugde van uw heer.
Tenslotte trad ook die het ene talent had gekregen naar voren en zei: Heer, ik heb ervaren dat gij een hard mens zijt, die oogst waar gij niet gezaaid hebt en binnenhaalt waar gij niet hebt uitgestrooid. Daarom was ik bang en ben uw talent in de grond gaan verbergen. Hier hebt ge uw eigendom terug. Maar zijn meester gaf hem ten antwoord: Slechte en luie knecht, je wist dus dat ik oogst waar ik niet gezaaid heb en binnenhaal waar ik niet heb uitgestrooid? Daarom had je mijn geld bij de bankiers moeten uitzetten, dan zou ik bij mijn komst mijn bezit met rente teruggekregen hebben.
Neemt hem dus dat talent af en geeft het aan wie de tien talenten heeft. Want aan ieder die heeft, zal gegeven worden; maar wie niet heeft, hem zal nog ontnomen worden zelfs wat hij heeft. En werpt die onnutte knecht buiten in de duisternis; daar zal geween zijn en tandengeknars”.

Het Woord van God van deze zondag – de voorlaatste van het liturgische jaar – waarschuwt ons voor de onzekerheid van het aardse bestaan en nodigt ons uit om het als een pelgrimstocht te beleven, met onze blik gericht op het einddoel, op die God die ons heeft geschapen en, aangezien Hij ons voor zich heeft gemaakt, is hij onze uiteindelijke bestemming en de zin van ons leven. Verplichte stap om die definitieve realiteit te bereiken is de dood, gevolgd door het laatste oordeel. De apostel Paulus herinnert eraan dat “de dag des Heren komt als een dief in de nacht” (1 Tess. 5, 2), dat wil zeggen zonder waarschuwing. Het besef van de glorieuze terugkeer van de Heer Jezus zet ons aan om te leven in een houding van waakzaamheid, wachtend op zijn openbaring in de voortdurende gedachtenis aan zijn eerste komst.
In de beroemde gelijkenis van de talenten – verteld door de evangelist Matteüs –, spreekt Jezus over drie dienaars aan wie de man, op het moment dat hij voor een lange reis vertrekt, zijn bezit toevertrouwt. Twee van hen gedragen zich goed, omdat ze de ontvangen goederen het dubbele in vrucht laten opbrengen. De derde daarentegen, verbergt het ontvangen geld in een gat.
Bij thuiskomst vraagt de heer de dienaren om verantwoording af te leggen voor wat hij hun had toevertrouwd, en terwijl hij tevreden is met de eerste twee, stelt de derde hem teleur. Inderdaad, de dienaar die zijn talent verborgen hield zonder het te waarderen, maakte verkeerde berekeningen: hij gedroeg zich alsof zijn heer niet meer zou terugkeren, alsof er geen dag was waarop hem rekenschap van zijn prestaties zou worden gevraagd.
Met deze parabel wil Jezus de leerlingen leren hun gaven goed te gebruiken: God roept iedere mens tot het leven en geeft hem talenten, en vertrouwt hem tegelijkertijd een missie toe om te vervullen. Het zou dwaas zijn te denken dat deze gaven ons verschuldigd waren, en er van afzien ze te gebruiken zou de eigen bestaansreden wegnemen.
In een commentaar op deze evangelische pagina merkt de heilige Gregorius de Grote op dat de Heer niemand de gave van zijn naastenliefde, van de liefde, ontzegt. Hij schrijft: “Om deze reden, mijn broeders, is het noodzakelijk dat u grote zorg legt in het bewaren van de naastenliefde, in elke handeling die u moet uitvoeren”.
En na te hebben gespecificeerd dat de ware naastenliefde bestaat uit het liefhebben van zowel vrienden als vijanden, voegt hij eraan toe: “Als iemand aan deze deugd lijdt, verliest hij al het goede dat hij heeft, wordt hem het ontvangen talent ontnomen en wordt hij in de duisternis geworpen”.
Beminde broeders en zusters, laten we de uitnodiging tot waakzaamheid aanvaarden, waartoe de Schriften ons zo vaak aansporen. Dit is de houding van iemand die weet dat de Heer zal terugkeren en in ons de vruchten van zijn liefde wil zien. De naastenliefde is het fundamentele goed dat niemand kan nalaten vrucht te laten dragen en zonder welke elke andere gave tevergeefs is.
Als Jezus ons zo lief heeft gehad dat hij zijn leven voor ons heeft gegeven, hoe zouden wij dan God niet met al onze macht kunnen beminnen en elkaar van ganser harte liefhebben?
Alleen door de naastenliefde te beoefenen, kunnen ook wij deelnemen aan de vreugde van onze Heer. Moge de Maagd Maria onze lerares zijn van moeizame en vreugdevolle waakzaamheid op weg naar de ontmoeting met God.
(Benedictus XVI, Angelus, 13 november 2011)
